BAĞIŞ, ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ HAKKINDA BİLGİ VERDİ

Türkiye-AB Karma Parlamento Komisyonu 64. Toplantısı'ndaki konuşmasının bir bölümünde anayasa değişikliğine değinen Devlet Bakanı ve Başmüzakereci Egemen Bağış, 'Bu Anayasa paketi, mevcut siyasi koşullar ışığında en temel demokratikleşme ve insan hakları unsurlarını hedef alan reform sürecimizde büyük bir dönüm noktasını teşkil edecektir' dedi.

Bağış, TBMM'de kabul edilen ve referanduma gidilecek olan Anayasa değişikliklerine ilişkin pakette yer alan düzenlemelerin, başta siyasi kriterler olmak üzere, Türkiye'nin AB uyum sürecinde temel aldığı kriterler ışığında hazırlandığını ifade etti.

Anayasa değişikliğinin öngördüğü birçok tedbirin, AB müktesebatının anayasal nitelik taşıyan antlaşmalarında ve AB Temel Haklar Şartı'nda da zikredildiğini kaydeden Bağış, şöyle devam etti:

'Anayasa değişikliğinin ayrımcılıkla mücadele amacıyla sosyal bakımdan korunması gereken kişilere yönelik öngördüğü tedbirler, AB müktesebatının anayasal nitelik taşıyan antlaşmalarında ve AB Temel Haklar Şartı'nda zikredilmektedir. Bireylerin kendi kişisel verilerinin korunmasını isteme hakkının anayasal güvence altına alınmasıyla sadece özel hayatın ve aile hayatının korunmasını garanti altına alan AİHS ve AİHM kararlarına uyum sağlanmayacak, aynı zamanda uyuşturucu ve terörle mücadeleden, emniyet güçleri arasındaki uluslararası bilgi paylaşımı ve işbirliğine kadar birçok alana etkisi olacaktır.

Çocuk haklarının korunmasına yönelik Anayasa değişikliği ile Birleşmiş Milletler'in Çocuk Haklarına Dair Sözleşmesi, Avrupa Konseyi'nin Çocukların Cinsel İstismar ve Suiistimale Karşı Korunması Sözleşmesi ve Avrupa Temel Haklar Şartı'nda yer alan hükümlere uyum sağlanacaktır. Devlet memurlarının da uluslararası standartlara uygun olarak toplu sözleşme yapma hakkına sahip olmaları da dahil olmak üzere sendikalaşma ve toplu sözleşme hakkını içeren bir madde var.'

Kadın-erkek eşitliği konusunda da Türkiye'de çok ciddi mesafeler alındığını dile getiren Bağış, Anaysa paketinde AB raporlarında dile getirilen bağımsız kamu denetçiliği kurumunun (Ombudsmanlık) kurulmasına yönelik düzenlemenin de bulunduğunu, bu düzenlemeyle Avrupa coğrafyasındaki hemen hemen her ülkede var olan bu kurumun Türkiye'de de kurulacağını ve devlet yönetiminin şeffaflığı ilkesinin hayata geçirilmesi açısından önemli bir adım atılmış olacağını bildirdi.

Bağış, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun (HSYK) üye sayısının artarak, daha geniş tabanlı bir yapıya kavuşmasının yine Anayasa paketinde yer aldığını dile getirerek, 'HSYK üyelerinin nitelikleri ve seçimi, çalışma usul ve esaslarının düzenlenmesi ile hakim ve savcıların denetlenmesi yetkisinin HSYK'ya verilmesi konularını düzenleyen değişiklikle AB ilerleme raporlarında ve uluslararası kamuoyunda HSYK'nın yapısı ve bağımsızlığı bakımından üyelerin sayısının azlığı ve bunların sadece yüksek yargıdan gelmesi, adalet müfettişlerinin Bakanlığa bağlı olması hususlarına yönelik eleştiriler yanıtlanmış olacaktır' diye konuştu.

Askeri yargının görev alanının askeri suçların yargılanmasıyla sınırlandırılması, asker olmayan kişilerin, savaş hali dışında askeri mahkemelerde yargılanmaması hususlarını anayasal güvence altına alan düzenlemenin, AB ülkelerindeki uygulamalarla uyumlu olmasının yanı sıra AİHS'in adil yargılanmayı düzenleyen hükümleri ve AİHM'in Türkiye hakkındaki kararları açısından önem taşıdığını anlatan Bağış, 'Anayasa Mahkemesi üyelerinin mensup olduğu kesimlerin çeşitlendirilmesini ve üye seçiminde yasama organının da rol sahibi olmasını öngören değişiklik, AB ülkelerindeki uygulamalar ışığında hazırlanmıştır' diye konuştu.

Bağış, mahkemenin daha objektif karar verebilmesi adına sadece hakimlerden değil, avukatlar ve diğer meslek gruplarından kişilerin de mahkemeye üye olarak atanmalarının birçok Avrupa ülkesinde rastlanan bir durum olduğunu, ayrıca, birçok Avrupa ülkesinde olduğu gibi Parlamentoya, Anayasa Mahkemesine üye seçebilme imkanı tanınmasının öngörüldüğünü belirtti.

Birçok Avrupa ülkesinde var olan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hakkı getiren düzenlemeyle temel hak ve özgürlüklerin teminatının güçlendirileceğini, sorunların iç hukuk yoluyla çözümlenmesinin teşvik edileceğini kaydeden Bağış, 'Türkiye, siyasi kriterlerle iç içe olan 23. fasıl, 'Yargı ve Temel Haklar ile Adalet, Özgürlük ve Güvenlik' başlıklı 24. fasıl kapsamındaki çalışmalarını, müzakere sürecindeki tıkanmaya rağmen hızını azaltmadan sürdürmektedir' dedi.

Kaynak: AA